حدیث مشهور

از دانشنامه‌ی اسلامی
(تغییرمسیر از حدیث مشهور‌)
پرش به ناوبری پرش به جستجو


Icon-encycolopedia.jpg

این صفحه مدخلی از فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم‌السلام است

(احتمالا تصرف اندکی صورت گرفته است)


از اقسام خبر واحد

عنوان حدیث مشهور- كه از اصطلاحات علم درایه است - بر حدیثى اطلاق مى‌شود كه راویان آن در هر طبقه بیش از سه نفر باشند بنابراین تعریف، حدیث مشهور مرادف حدیث مستفیض خواهد بود. لیكن گاهى حدیث مشهور بر حدیثى اطلاق مى‌شود كه راویان آن بسیار است.[۱]

همچنین حدیث مشهور بر حدیثى كه عمل به آن بین فقها اشتهار یافته نیز اطلاق مى‌شود.[۲]

برخى، حدیث مشهور را حدیثى دانسته‌اند كه راویان آن در همه طبقات یا بعض طبقات بیش از سه نفر باشند. بنابراین تعریف، حدیث مشهور اعم از حدیث مستفیض خواهد بود.[۳]

در صورت تعارض بین مفاد دو روایت، روایتى كه راویان آن بیشتر است بر روایتى كه راویان كمترى آن را روایت كرده‌اند (حدیث شاذ) مقدم مى‌شود؛ بنابراین شهرت روایى یكى از اسباب ترجیح روایتى بر روایتى دیگر در فرض تعارض مى‌باشد.[۴]

پانویس

  1. وصول الاخیار/99؛ شرح البدایة فى علم الدرایة/70.
  2. ذكرى الشیعة 1/48؛ مهذّب‌البارع 1/66؛ مدارك الاحكام 8/479.
  3. نهایة الدرایة (سید حسن صدر)/158.
  4. اصول الفقه، 2/221.

منابع

جمعى از پژوهشگران زیر نظر سید محمود هاشمى شاهرودى، فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم‌السلام، جلد ‌3، صفحه 272‌.

اصطلاحات حدیثی
خبر اثر → مترادفات حدیث روایت سنت
خبر واحد → حدیث از نظر نوع علمی که حاصل می کند ← حدیث متواتر
اقسام خبر واحد اصطلاحات کلی ← اِسناد سند
از نظر اعتبار از ناحیه سند

(چهار قسم اصلی)

1)حدیث صحیح 2)حدیث حسن‌‌‌‌‌‌ 3)حدیث موثق 4)حدیث ضعیف 5)حدیث قوی (اضافه برخی)
از نظر تعداد روایان در سلسله← حدیث مستفیض حدیث مشهور‌ حدیث عزیز حدیث مفرد حدیث غریب
از نظر قائل حدیث← حدیث قدسی حدیث مرفوع‌‌* حدیث موقوف حدیث مقطوع‌(در اصطلاح عامه)
از نظر تغییر در متن و سند← حدیث مدرج حدیث مزید حدیث مقلوب حدیث مصحف حدیث مضطرب‌
از نظر انقطاع یا اتصال سند← حدیث متصل حدیث مسند حدیث منقطع انواع↓
اقسام حدیث ضعیف

(از نظر سند)

حدیث مجهول حدیث مضطرب‌ حدیث مرسل* حدیث معضل‌* حدیث معلّق‌
حدیث مضمر‌ حدیث معلّل‌ حدیث مقبول* حدیث مقطوع‌ حدیث مرفوع‌‌*
اقسام مشترك بین چهار قسم اصلى حدیث حدیث مقبول* حدیث مرفوع‌‌* حدیث معضل‌ حدیث مدرج حدیث مسند
اصطلاحات مربوط به تحمل حدیث سماع قرائت اجازه مناوله كتابت
اعلام وصیت وجاده حدیث معنعن شیخ
* این اصطلاحات چند معنا و کاربرد دارد و گاهی بنا به یکی از کاربردهایشان در بخشی از جدول قرار گرفته اند